73. ROCZNICA LIKWIDACJI „ZIGEUNERLAGER”

10 lipca b.r. siedzibę Stowarzyszenia Romów w Polsce odwiedziła Cecilia Woloch, wielokrotnie nagradzana pisarka i poetka amerykańska, wykładowczyni Uniwersytetu Południowo-Kalifornijskiego (USC), autorka tomów „Carpathia” (2009), „Late” (2003), „Sacrifice” (1997), która w swojej poezji odnosi się do wątków historii własnej rodziny: pochodzących z Karpat Romów.

Na podstawie książki „Tsigan. The Gypsy Poem”, powstał spektakl multimedialny prezentowany m.in w 2015 roku w muzeum Polin w Warszawie.

W trakcie pobytu  amerykańska poetka odwiedziła, nie kryjąc zachwytu,  wystawę „Romowie – historia i kultura”, zapoznała się również z dorobkiem i działalnością naszej organizacji. W trakcie rozmowy z Prezesem Romanem Kwiatkowskim, omawiano płaszczyzny przyszłej współpracy, w obszarze promocji i tłumaczenia na język polski książki „Tsigan. The Gypsy Poem”, wydania na rynku amerykańskim zbioru poezji Papuszy oraz inne projekty wydawnicze i kulturalne.

Oświadczenie z dnia 5 lipca 2017 r.

Stowarzyszenia Romów w Polsce
w sprawie decyzji Prokuratury Okręgowej w Tarnowie z dnia 29 czerwca 2017 r. o odmowie wydania Stowarzyszeniu postanowienia o umorzeniu śledztwa wobec Burmistrza Czchowa
Z niedowierzaniem i zdziwieniem przyjęliśmy decyzję Prokuratury Okręgowej w Tarnowie z dnia 29 czerwca 2017 r. sygn. akt PO II Dsn 81.2016.T podtrzymującą stanowisko Prokuratury Rejonowej w Tarnowie o odmowie wydania Stowarzyszeniu Romów w Polsce postanowienia w przedmiocie umorzenia śledztwa wobec Burmistrza Czchowa w związku z wydaniem przez niego zarządzeniem z dnia 17 lutego 2016 r. Nr 12/2016 w sprawie zapewnienia porządku, spokoju i bezpieczeństwa publicznego na terenie Gminy Czchów.

W dniu 24 lutego 2016 r. Stowarzyszenie Romów w Polsce złożyło do Prokuratury Okręgowej w Tarnowie zawiadomienie o możliwości popełnienia przez burmistrza Czchowa przestępstwa z art. 231 par. 1 kodeksu karnego (przekroczenie obowiązków – działanie na szkodę interesu publicznego przez funkcjonariusza publicznego) w związku z art. 119 tego Kodeksu (groźba bezprawna wobec grupy ludzi z powodu jej przynależności etnicznej).

W zawiadomieniu w szczególności stwierdziliśmy, że:

1) Marek Chudoba, Burmistrz Czchowa mógł popełnić wymienione przestępstwo poprzez wydanie rasistowskiego zarządzenia nr 12/2016 z dnia 17 lutego 2016 r. w sprawie zapewnienia porządku, spokoju i bezpieczeństwa na terenie gminy Czchów, mające zapobiec osiedleniu trzech romskich rodzin na terenie jego gminy. Uzasadniając wydanie zarządzenia burmistrz stwierdził, że w związku z zakupem przez Burmistrza Limanowej budynku położonego na terenie jego Gminy z przeznaczeniem na zasiedlenie w nim 3 rodzin romskich, to on jako „Burmistrz Czchowa stwierdził istnienie zagrożenia dla porządku, spokoju i bezpieczeństwa publicznego oraz życia i zdrowia obywateli” a także, iż „Sprzeciw lokalnej społeczności wobec nowej sytuacji społecznej stwarza realne ryzyko wystąpienia niepokojów społecznych i skrajnych sytuacji przejawiających się agresją zarówno werbalną, jak i fizyczna wobec rodzin romskich, które zamieszkają w nieruchomości w miejscowości Czchów”.

2) zarządzenie burmistrza ma charakter rasistowski i ksenofobiczny. Trzy rodziny romskie, które miałyby z woli Burmistrza Limanowej zamieszkać w Czchowie, to obywatele polscy, którym przysługują takie same uprawnienia konstytucyjne jak innym obywatelom Rzeczypospolitej Polskiej. Mówi o tym art. 52 ust. 1 Konstytucji, zgodnie z którym „Każdemu zapewnia się wolność poruszania się po terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz wyboru miejsca zamieszkania i pobytu”. Wprawdzie wolności te mogą, zgodnie z ust. 3 tego artykułu być ograniczone przez ustawę, lecz z pewnością podstawy takiej nie stanowi art. 40 ust. 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, na który powołuje się w zarządzeniu burmistrz Czchowa (vide: wyrok WSA w Gliwicach z dnia 23.11.2009 r. sygn.. akt III SA/Gl 1023/09).

3) nie potrafimy zrozumieć dlaczego zasiedlenie jednego budynku na wymienionej nieruchomości przez obywateli polskich narodowości romskiej (mieszkających w Polsce od ponad sześciu wieków) ma wywołać zagrożenie dla porządku, spokoju i bezpieczeństwa publicznego oraz życia i zdrowia obywateli. 4) prawdopodobnie burmistrz Czchowa nie byłby równie odważny i stanowczy wydając podobne rasistowskie zarządzenia w przypadku osiedlania się w jego Gminie obywateli polskich narodowości polskiej, ale także obywateli polskich narodowości żydowskiej, ukraińskiej, białoruskiej, czeskiej, czy słowackiej z uzasadnieniem o zagrożeniu życia, zdrowia, porządku, czy bezpieczeństwa publicznego?

5) burmistrz Czchowa wydając zarządzenie kierował się wyłącznie romską przynależnością etniczną obywateli polskich, którzy mieliby zamieszkać na terenie jego gminy. Prawdopodobnie także chciał zaspokoić żądania części jego wyborców, co jedynie potwierdziłoby jego intencje.

6) zarządzenie stanowi groźbę bezprawną wobec rodzin romskich a burmistrz działając we wskazany sposób wypełnił znamiona przestępstwa określonego w art. 119 par. 1 Kk a także w art. 231 par. 1 Kk, gdyż Burmistrz zgodnie z art. 115 par. 13 pkt 4 tego Kodeksu jest funkcjonariuszem publicznym. Wydając zarządzenie Burmistrz chce uzyskać efekt w postaci niezamieszkania w jego gminie obywateli wyłącznie z powodu przynależności etnicznej.

7) zarządzenie burmistrza przypomina a contrario „Zarządzenie dotyczące ograniczenia pobytu dla cyganów w powiecie warszawskim” wydane w dniu 28 maja 1942 r. przez Kreishauptmanna des Kreises Warschau” dr Rupprechta, w którym polecił umieścić Cyganów w dzielnicy żydowskiej. Jednocześnie zarządził, że Cyganie, którzy opuszczą tę dzielnicę zostaną ukarani ciężkim więzieniem. Forma zarządzenia kojarzy się też z dekretami władz w okresie stanu wojennego w grudniu 1981 r. oraz wywołuje u czytającego zarządzenie obawy co do strasznych i niepewnych losów mieszkańców tej gminy z powody zasiedlenia rodzin romskich, szczególnie mieszkańców sąsiadujących z tą nieruchomością.

8) wnosimy także o zbadanie działań innego funkcjonariusza publicznego tj. burmistrza Limanowej, który pod pozorem legalności działań doprowadził do sytuacji w której trzy romskie rodziny są przedmiotem a nie podmiotem działań administracji publicznej a nadto, że burmistrz Limanowej zakupując budynek w innej gminie tj. w Czchowie z przeznaczeniem dla Romów kierował się intencjami rasistowskimi a celem wskazanych działań była chęć pozbycia się rodzin romskich ze swojego miasta i ich podrzucenie do innej gminy. Zresztą tak uczynił również w przypadku innej grupy ludności romskiej przesiedlając ją do Marcinkowic. Działania te podjął nie za własne środki, lecz za pieniądze rządowe z Programu romskiego na integracje Romów ze społeczeństwem większościowym.

W dniu 7 września 2016 r. otrzymaliśmy z Prokuratury Rejonowej w Tarnowie informację o wszczęciu śledztwa w sprawie.

Dnia 30 stycznia 2017 r. sekretariat Prokuratury Rejonowej w Tarnowie przesłał nam pismo z informacją o umorzeniu śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez burmistrzów Czchowa oraz Limanowej wobec braku w czynie znamion czynu zabronionego – bez jakiegokolwiek uzasadnienia.

W związku z przedstawioną formą zakończenia śledztwa w dniu 13 lutego 2017 r. wystąpiliśmy do Prokuratury Rejonowej w Tarnowie o przesłaniem nam formalnego postanowienia o umorzeniu śledztwa, gdyż chcieliśmy poznać uzasadnienie decyzji o umorzeniu i ewentualnie zaskarżyć do sądu postanowienie o umorzeniu śledztwa.

Uzasadniając prośbę podaliśmy, że obowiązek wydania postanowienia wynika z przepisów kodeksu postępowania karnego. Zgodnie z art. 305 par. 3 i 4 kpk , postanowienie o umorzeniu śledztwa wydaje prokurator lub Policja, zaś o umorzeniu śledztwa zawiadamia się instytucję państwową, samorządową lub społeczną, która złożyła zawiadomienie – z pouczeniem o przysługujących im uprawnieniach. Natomiast z art. 306 par. 1a kpk wynika, że na postanowienie o umorzeniu śledztwa przysługuje zażalenie stronom, zatem pokrzywdzonemu oraz podejrzanemu. Oznacza to, że tym podmiotom należy doręczyć odpis postanowienia. Zgodnie z art. 49 par. 1 i 2 kpk pokrzywdzonym jest osoba fizyczna lub prawna, której dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone lub zagrożone przez przestępstwo. Pokrzywdzonym może być także instytucja społeczna (par. 2 ). Podkreśliliśmy także że, Stowarzyszenie Romów w Polsce jest instytucją społeczną reprezentującą społeczność romską wobec wszelkich władz publicznych, w tym prokuratury, w sprawach związanych z naruszeniem lub zagrożeniem dobra prawnego tej mniejszości, gdy nastąpiła bezpośredniość naruszenia bądź zagrożenia prawnego (vide: postanowienie SN z dnia 25 marca 2010 r. sygn. akt IV KK 316/09).

Pomimo przedstawionej argumentacji w dniu 23 lutego 2017 r. Prokuratura Rejonowa w Tarnowie ponownie odmówiła wydania postanowienia o umorzeniu śledztwa.

W takiej sytuacji w dniu 7 marca 2017 r. wystąpiliśmy do Zbigniewa Ziobry Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego z prośbą o pomoc w wyegzekwowaniu od tarnowskiej prokuratury przedmiotowego postanowienia.

Dla uzasadnienia prośby załączyliśmy statut Stowarzyszenia Romów w Polsce, gdyż z przepisów par. 8 pkt 5 oraz par. 9 pkt 4 statutu wynika prawo Stowarzyszenia do inicjowania działań wobec organów władzy i administracji państwowej oraz samorządu terytorialnego zmierzających do zwalczania zjawisk w całym kraju naruszających prawa Romów jako mniejszości etnicznej , w tym dyskryminacji i stygmatyzacji społeczności romskiej. Podaliśmy, że niewątpliwie zawiadomienie Prokuratury w sprawach rasizmu, ksenofobii i dyskryminacji Romów przez przedstawicieli władzy w Czchowie i Limanowej, mieści się w zapisanych w statucie uprawnieniach. Dodaliśmy, że żaden z przedstawicieli trzech rodzin romskich, których miało dotyczyć wysiedlenie, z powodu braku odpowiedniej wiedzy nie był w stanie, jako bezpośrednio pokrzywdzony, złożyć zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa, gdyż prawdopodobnie nawet nie wiedział, że takie prawo mu przysługuje. Ale po to Romowie założyli stowarzyszenia, żeby mogły w podobnych sprawach interweniować.

Dla wsparcia naszej argumentacji poinformowaliśmy Ministra, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpatrując skargę Wojewody Małopolskiego na wymienione zarządzenie burmistrza Czchowa w wyroku III SA/Kr 679/16 uznał, że wydane zostało z istotnym naruszeniem prawa i stwierdził jego nieważność (informacja z „Rzeczypospolitej” z dnia 24.2.2017 r. w części Samorząd C6 – „Gmina znalazła sposób na Romów”) .

Kończąc prośbę do Ministra stwierdziliśmy, że w ostatnich kilku latach skierowaliśmy dwadzieścia kilka zawiadomień do różnych szczebli Prokuratury w sprawach związanych z naruszeniem przepisów Kodeksu karnego dotyczących rasizmu, ksenofobii, mowy nienawiści, czy przekroczenia uprawnień przedstawicieli władzy, ale jeszcze nigdy do tej pory nie zdarzyło się byśmy nie znali uzasadnienia niewszczęcia czy umorzenia postępowania. Zawsze otrzymywaliśmy postanowienie jako strona, przedstawiciel społeczności romskiej. Przypadek Prokuratury Rejonowej w Tarnowie jest pierwszym, który wymienioną praktykę zakłócił.

Równocześnie poprosiliśmy by Minister, równocześnie Prokurator Generalny, w ramach nadzoru nad jednostkami podwładnymi Prokuratury polecił zbadać sprawę i wydał polecenie Prokuraturze Rejonowej w Tarnowie by zakończyła sprawę o sygn. akt PR 2 Ds.757.2016 właściwym postanowieniem.

Po trzech miesiącach w dniu 29 czerwca 2017 r. Prokuratura Okręgowa w Tarnowie (do której skierowaliśmy pierwotnie zawiadomienie) poinformowała Stowarzyszenie, że „podziela stanowisko” Prokuratury Rejonowej w Tarnowie odnośnie do niewydania nam postanowienia o umorzeniu śledztwa. Równocześnie poinformowała Stowarzyszenie, że o umorzeniu śledztwa powiadomiono trzy romskie rodziny, które miały być przesiedlone, i że nie wniosły one zażalenia na postanowienie. Wymienione rodziny z podaniem nazwisk wielokrotnie wymieniono w piśmie, pomimo, że one nie zawiadamiały Prokuratury i o zawiadomieniu o przestępstwie Burmistrza Czchowa chyba nawet nie wiedziały. Zdaniem Prokuratury taka forma jest zgodna z prawem.

Przedstawiając powyższe fakty oświadczamy, że działania Prokuratury w przedstawionej sprawie mają charakter niebezpiecznego precedensu, gdyż jeśli miałyby stać się zasadą pozbawiłyby mniejszość romską możliwości skarżenia się do Prokuratury w przypadku naruszania prawa przez organy władzy, czy też obywateli. Po to Romowie powoływali stowarzyszenia by broniły je przed takimi naruszeniami prawa. Bo przecież ciągle większość Romów nie jest na tyle wykształcona by napisać zawiadomienie o popełnieniu rasistowskiego przestępstwa do Prokuratury.

Można więc mówić o ukrytej dyskryminacji społeczności romskiej przez Prokuraturę polegającej na wykluczeniu w kontaktach z nią organizacji mniejszości romskiej. Jest to niebezpieczny sygnał, którego nie można pozostawić bez właściwej reakcji.

Roman Kwiatkowski
Prezes Zarządu Głównego

Oświadczenie z dnia 5 czerwca 2017 r.

Stowarzyszenia Romów w Polsce

w sprawie raportu Najwyższej Izby Kontroli o działaniach władz rządowych na rzecz społeczności romskiej w Małopolsce w ramach Programu integracji społeczności romskiej w Polsce na lata 2014-2020

W dniu 31 maja 2017 r. na stronie: https://www.nik.gov.pl/aktualnosci/nik, ukazał się raport Najwyższej Izby Kontroli zatytułowany „NIK o działaniach na rzecz społeczności romskiej w Małopolsce”.

Z raportu wynika, że samorządy wprawdzie wykorzystują środki publiczne w ramach Programu rządowego, lecz ich działania nie zawsze okazują się w pełni skuteczne. W ocenie NIK Program
w swojej obecnej formie „stanowi raczej element pomocy socjalnej i materialnej dla społeczności romskiej” i „może nie gwarantować osiągnięcia jego podstawowych założeń”, czyli integracji społecznej. W dalszej części Izba stwierdza, że w dziedzinie edukacji nie osiągnięto widocznej poprawy wyników w nauce dzieci romskich, w dziedzinie zdrowie oraz praca sporadyczne działania samorządów nie przyniosły istotnych efektów. Dużo uwagi Izba poświęciła poczynaniom samorządów w dziedzinie mieszkalnictwo stwierdzając, iż działalność gmin ograniczała się praktycznie do zakupu nieruchomości dla rodzin romskich głównie poza swoim terytorium, co należy uznać za niewłaściwą praktykę. Wreszcie w końcowej części raportu Izba zauważa, iż żadna z kontrolowanych gmin nie stworzyła lokalnego programu integracji Romów. Reasumując NIK we wnioskach o podjęcie działań skierowanych do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji stwierdza, że dotychczasowe działania samorządów i efekty tych działań nie sprzyjają realizacji zadań postawionych w rządowym Programie.

W związku z przedstawionymi wynikami kontroli zauważamy, że nie jesteśmy nimi zaskoczeni, gdyż od lat postulujemy likwidację Programu rządowego na rzecz społeczności romskiej. W tej sprawie wystąpiliśmy w dniu 12 sierpnia 2015 r. w wnioskiem do prezesa Najwyższej Izby Kontroli
o przeprowadzenie celowości i legalności wdrażania Programu. Nadto w wymienionym roku Prezes Stowarzyszenia Romów w Polsce przeprowadził rozmowę z Prezesem NIK w trakcie której zwrócił uwagę na szkodliwość wdrażania Programu rządowego, szczególnie jego stygmatyzujący dla Romów charakter. Należy dodać, że krytyczne uwagi o Programie zgłaszano m.in. także prezydenckiemu oraz rządowemu ministrom ds. mniejszości i równości, czy szefowej Kancelarii Premiera.

Analiza raportu NIK-u wskazuje na słuszność naszych uwag i zastrzeżeń z 2015 r.

Jakie wnioski można wyciągnąć po lekturze raportu Najwyższej Izby Kontroli?

Po pierwsze: mniejszość romska zamieszkuje ziemie polskie od 1401 r. , czyli ponad sześćset lat,
i czuje się obywatelami polskimi;

Po drugie: mniejszość romska w Polsce nie oczekuje od władz publicznych jakichkolwiek Programów integracyjnych, przywilejów, czy szczególnych działań. Mniejszość romska oczekuje tylko by władze publiczne, w tym szczególnie gminy respektowały Konstytucje i ustawy, w których zapisano równość obywateli w zakresie praw i obowiązków. Romowie nie są aborygenami, których należy uczyć życia
w społeczeństwie obywatelskim;

Po trzecie: gminy nie chcą realizować i nie zauważają potrzeby realizowania Programu rządowego na rzecz społeczności romskiej, stąd większość pieniędzy rządowych przeznaczają na zakup domów (mieszkań) w innych gminach, by pozbyć się własnych obywateli i podrzucić ich sąsiadom. Praktyka taka w Małopolsce Wschodniej wywołuje od kilku lat wojny między gminami oraz między lokalnymi społecznościami. Należy dodać, że w 2015 r. Stowarzyszenie wysłało do kilkunastu kuratorów oświaty i wychowania oraz wójtów, burmistrzów i prezydentów pismo z prośba o informacje, co stałoby się
z funkcjonowaniem lokalnych społeczności romskich, gdyby Program rządowy został zlikwidowany. Otrzymano prawie jednakowe odpowiedzi, że Program nie ma żadnego znaczenia dla funkcjonowania Romów, gdyż wszystkie aspekty funkcjonowania Romów jako mieszkańców danej jednostki są uregulowane w ustawach, jak dla wszystkich obywateli;

Po czwarte: skoro Program rządowy – ma charakter pomocy socjalnej i społecznej – to oznacza, że powiela on działania ośrodków pomocy społecznej oraz innych państwowych czy samorządowych instytucji ustawowo zobowiązanych do pomocy potrzebującym (pomoc socjalna, zakup wyprawek szkolnych, organizacja wycieczek, czy zajęć dodatkowych). Co sądzą o takiej „pomocy” biedni, czy mniej zaradni obywatele polskiego pochodzenia? Strach przytaczać internetowe wpisy. Trzeba jednakże zaznaczyć, że mają oni rację, że wszyscy niezależnie od pochodzenia winni otrzymywać pomoc. Pomoc udzielana obywatelom romskiego pochodzenia ma więc charakter dyskryminacji pozytywnej, która jak sama nazwa wskazuje bardziej szkodzi niż pomaga., gdyż o udzieleniu pomocy winien decydować nie status pochodzenia a status faktyczny;

Po piąte: po raz kolejny zadajemy pytanie dlaczego tylko w stosunku do romskich obywateli Rząd przyjął specjalny Program integracyjny, a co z innymi mniejszościami mieszkającymi w Polsce, też od setek lat. Jak to się stało, że przez ten czas nie stali się oni prawdziwymi Polakami, tylko ciągle są Niemcami, Tatarami, Żydami, czy Słowakami? Bo można być dobrym obywatelem Polski będąc innej niż polska narodowości! I wcale nie trzeba Programu rządowego! Dlaczego władze na siłę chcą urządzać jedną z mniejszości wg własnego pomysłu.

Mamy nadzieję, że rządzący zauważają, iż można środki Programu w kwocie 74 mln zł przeznaczyć na inne ważniejsze ludzkie potrzeby , niż na przymusową integrację społeczności romskiej.

Roman Kwiatkowski

Prezes Zarządu

Kolejna Noc Muzeów za nami.. 20 maja br. uczestnicy Nocy Muzeów mieli możliwość bliższego zapoznania się z historią i kulturą Romów za pośrednictwem wystawy stałej „Romowie- historia i kultura”. Dziękujemy mieszkańcom Oświęcimia oraz okolic za wizytę w Stowarzyszeniu Romów w Polsce.

Pierwsza Noc Muzeów (Lange Nacht der Museen) miała miejsce w styczniu 1997 w Berlinie. Z powodu jej dużego powodzenia zaczęły powstawać podobne imprezy w innych miastach, m.in. pod nazwą Nuit Blanche w Paryżu i museums-n8 w Amsterdamie. Obecnie organizuje je ponad 120 miast Europy. W Polsce pierwszą Noc Muzeów zorganizowano w 2003 w poznańskim Muzeum Narodowym.

Poniżej przedstawiamy fotorelację z tej wyjątkowej nocy w Oświęcimiu.

Konferencja „Wielokulturowość w Polsce. Tolerancja jako postawa, a nie deklaracja”

W dniach 24 -25 kwietnia b.r. Małopolskie Centrum Doskonalenia Nauczycieli wspólnie ze Stowarzyszeniem Romów w Polsce zorganizowało w Oświęcimiu konferencję „Wielokulturowość w Polsce. Tolerancja jako postawa, a nie deklaracja”.

    W pierwszym dniu konferencji spotkaliśmy się w siedzibie MCDN. Referat na temat „Edukacja uczniów romskich w szkołach Małopolski” wygłosił Józef Wojas – reprezentant Kuratorium Oświaty w Krakowie, wizytator szkól, w których na terenie Województwa małopolskiego uczą się dzieci romskie. O sytuacji Romów w Polsce w kontekście funkcjonowania szkolnictwa oraz aspektach prawnych funkcjonowania Romów w Polsce mówili: prezes Stowarzyszenia Romów w Polsce Roman Kwiatkowski oraz radca prawny Stowarzyszenia Stanisław Rydzoń. W drugiej części tego spotkania wypowiedzieli się pracownicy naukowi Akademii Techniczno Humanistycznej w Bielsku Białej. Ich wystąpienia dotyczyły agresji, nienawiści i nietolerancji ujętych z punktu widzenia socjo – lingwistycznego, w tym występujących w internecie.

    W drugim dniu obrady odbyły się w siedzibie Stowarzyszenia Romów w Polsce w Oświęcimiu. Zaprezentowano film dokumentalny „Zapomniane tabory”, w którym starsze osoby Romowie i Romki – przedstawiają swoje refleksje na temat swoich doświadczeń z życia wędrownego oraz życia późniejszego, początkowo przymusowo osiadłego. Uczestnicy zwiedzili prezentowaną w siedzibie Stowarzyszenia wystawę „Romowie – historia i kultura”. Po wystawie oprowadził dr Tadeusz Czekaj. Istotnym elementem tego spotkania były warsztaty dla nauczycieli poprowadzone przez  edukatorkę Beatę Szynalską – Skarżyńską na temat równoznaczny z tematem konferencji „Wielokulturowość w Polsce. Tolerancja jako postawa, a nie deklaracja”. W konferencji uczestniczyli nauczyciele z terenu delegatury wadowickiej krakowskiego kuratorium oświaty. Mieli oni możliwość zapoznania się z problematyką romską, problematyką mowy nienawiści, a także otrzymali przygotowany dla nich scenariusz warsztatów przeznaczonych dla dzieci i młodzieży, dotyczących tolerancji ujmowanej w aspekcie różnorodności kulturowej.

Oświadczenie

z dnia 8.04. 2017 r.

Stowarzyszenia Romów w Polsce

w sprawie Międzynarodowego Dnia Romów.

Corocznie dnia 8 kwietnia społeczność romska w Polsce i na świecie obchodzi Międzynarodowy Dzień Romów.

Dzień ten obchodzony jest przez społeczność międzynarodową w rocznicę I Światowego Kongresu Romów , który odbył się w 1971r w Londynie, jako wyraz solidarności z Narodem Romskim, a także z przejawami dyskryminacji, stygmatyzacji i nietolerancji przejawiającymi się w stosunku do Niego.

Obchody są okazją do poszerzenia przez społeczeństwo większościowe wiedzy o społeczności romskiej. Ten szczególny Dzień to święto wszystkich Romów na świecie. To doskonała okazja do przypomnienia o obecności Narodu Romskiego w społeczeństwach większości krajów świata

W związku z tym Dniem jako Stowarzyszenie Romów w Polsce stwierdzamy, że w Polsce Konstytucja RP oraz ustawodawstwo gwarantują mniejszościom narodowym i etnicznym równouprawnienie.Niestety zapisy prawa często mijają się z rzeczywistością.

Pomimo iż mieszkamy w Polsce od początków XV w często spotykamy stygmatyzowanie naszej mniejszości. Zdarzają się przypadki podawania w mediach romskiego pochodzenia sprawców czynów zabronionych, prowadzenia statystyk dotyczących wyłącznie Romów, czy też realizacji programów rzekomo na rzecz Romów w których traktowani jesteśmy przedmiotowo.

W związku z powyższym apelujemy o podwyższenie standardów w stosunku do obywateli polskich pochodzenia Romskiego w zakresie przestrzegania praw człowieka i obywatela.

Niezależne od wskazanych problemów oświadczamy, że Polska jest dla nas ojczyzną i wiążemy z nią swoją przyszłość.

Przekazujemy serdeczne życzenia naszym współbraciom , by także widzieli dobrą przyszłość dla siebie i swoich dzieci w swoim kraju.

Oświadczenie Stowarzyszenia Romów w Polsce

w sprawie zaatakowania przez pseudokibiców Górnika Zabrze oraz GKS Katowice mieszkańców Zabrza pochodzenia romskiego

Niniejsze oświadczenie odbiega treścią od innych podobnych opublikowanych w ostatnich miesiącach. Wynika to z bezprecedensowego działania Policji i Prokuratury na przejawy łamania prawa przez kibiców-chuliganów. Na wstępie oświadczenia podajemy informację o incydencie w Zabrzu za portalem: http://www.polskatimes.pl/fakty/kraj/a/pseudokibice-gornika-i-gks-zaatakowali-romow-w-centrum-zabrza. : „To mogło zakończyć się tragicznie. W piątek wieczorem grupa około 40 pseudokibiców GKS Katowice i Górnika Zabrze ruszyła na Romów, którzy mieszkają w Zabrzu. Ranne zostały dwie osoby, w tym 15-latka, która nie zdążyła uciec. Gdyby nie szybka interwencja policji, w centrum Zabrza mogłoby dojść do tragedii. W autach należących do kiboli (w większości przyjechali z Katowic) znaleziono m. in. siekiery i maczetę. Niektórzy byli pod wpływem narkotyków. – Sytuacja była bardzo poważna. Ktoś mógł zginąć – mówi nam osoba dobrze znająca kulisy akcji.”

Jeśli do powyższej informacji dodamy, że atak na Romów był zupełnie przypadkowy. Jak wynika z doniesień medialnych na początku jedynym celem wizyty kiboli w centrum Zabrza było odśpiewanie ”100 lat” przebywającemu w areszcie śledczym innemu kibolowi, po czym mieli się udać do Bytomia na mecz piłkarski. Gdy wracali już do swoich samochodów zorientowali się, że przy sąsiedniej ulicy mieszkają Romowie i wtedy rozpoczęli atak na „bogu ducha winnych” Romów.

Na szczęście dla Romów, w ciągu 3 minut, na miejscu niedoszłego pogromu pojawili się Policjanci, dzięki czemu zatrzymano praktycznie wszystkich prowodyrów i uczestników napadu. Jednocześnie Prokuratura Rejonowa w Zabrzu utworzyła specjalne grupy prokuratorów, które przez weekend dokumentowały przestępczą działalność kiboli oraz przygotowywały zarzuty względem nich. Oznacza to, że winni nie unikną należnej kary. Tak wyglądają fakty.

Natomiast jeśli chodzi o wnioski to przede wszystkim zauważamy, że po raz pierwszy od dłuższego okresu czasu stwierdziliśmy tak szybką oraz skuteczna akcję Policji mającą na celu ochronę obywateli polskich pochodzenia romskiego. Wyrażamy z tego powodu zadowolenie. Zauważamy w tym realizację przepisu art. 32 ust. 1 Konstytucji mówiącego o równości obywateli. Akcja Policji pozwala nam z ufnością patrzeć w przyszłość, w przyszłość naszych dzieci i bliskich. Składamy podziękowanie Policjantom oraz Prokuratorom za ich działania na rzecz przestrzegania prawa oraz ochronę naszej mniejszości przed rasistowskimi atakami. Mamy nadzieję, że także w innych rejonach kraju działania stróżów prawa będą tak skuteczne.

Oświęcim, dnia 5 kwietnia 2017 r.

Roman Kwiatkowski Prezes Zarządu Głównego

Stowarzyszenie Dziennikarzy Polskich

ul. Foksal 3/5 00-366 Warszawa

Zażalenie

Na podstawie art. 37 oraz art. 230 Kodeksu postępowania administracyjnego wnoszę w imieniu Stowarzyszenia Romów w Polsce zażalenie na postępowanie powołanej przez Wasze Stowarzyszenie oraz podległej mu Rady Etyki Mediów – w stosunku do naszej skargi z dnia 24 czerwca 2015 r. na Marka Kęskrawca redaktora naczelnego gazety „Dziennik Polski”.

Wnosimy o:
1) wyznaczenie Radzie Etyki Mediów terminu do załatwienia sprawy;
2) zarządzenie wyjaśnienia przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, o którym mowa w art. 35 par. 3 Kpa tj. maksymalnie 2 miesięcy od dnia kiedy postępowanie winno być wszczęte;
3) o stwierdzenie, że niezałatwienie skargi miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Uzasadnienie:

W związku z podawaniem przez dziennikarkę gazety „Dziennik Polski” z Krakowa romskiej narodowości sprawców czynów niedozwolonych w dniu 20.4.2015 r. wystąpiliśmy do redaktora naczelnego tej Gazety z prośbą o przekazanie podległym pracownikom , by publikując informacje o bezprawnych i niegodnych czynach sprawców, nie podawano danych dotyczących romskiej (jakiejkolwiek) przynależności narodowej sprawcy. Wystąpienie to zainicjowane zostało artykułem „Romka odpowie za rozbita główkę swojego dziecka”, jaki ukazał się w „Dzienniku Polskim” w wydaniu sobotnio-niedzielnym w dniu 18-19 kwietnia 2015 r.

Ponieważ pomimo upływy wszelkich dopuszczalnych przez przepis art. 35 Kpa terminów (niezwłocznie, nie później niż do 1 miesiąca, nie później niż w ciągu 2 miesięcy) nie otrzymaliśmy odpowiedzi, przeto w dniu 27 maja 2015 r. wystąpiliśmy z monitem do w/w redaktora naczelnego. Także na ten monit nie udzielono nam odpowiedzi.

W przedstawionej sytuacji w dniu 24 czerwca 2015 r. skierowaliśmy do Ryszarda Bańkowicza Przewodniczącego Rady Etyki Mediów skargę na Marka Kęskrawca redaktora naczelnego gazety „Dziennik Polski” szeroko uzasadniając skargę.

Dowód: skarga z dnia 24.6.2015 r.

Także i w przypadku skargi, pomimo upływu roku od czasu jej złożenia, nie otrzymaliśmy od Rady Etyki Mediów jakiejkolwiek odpowiedzi. W dniu 5 września 2016 r. skierowaliśmy więc do Przewodniczącego Rady monit załączając doń odpis skargi z załącznikami. Równocześnie w monicie podaliśmy, że dziennikarka, której dotyczy sprawa pracując także w innej krakowskiej gazecie (tego samego właściciela) popełniła identyczny czyn, co opisany w skardze. Chodziło o artykuł w „Gazecie Krakowskiej” pt. „Romowie ukradli malucha, który miał być atrakcją imprezy motoryzacyjnej”.

Dowód: pismo z dnia 5.9.2016 r.

Także na ten monit nie otrzymaliśmy jakiejkolwiek odpowiedzi.

W przedstawionej sytuacji niniejsze zażalenie jest zasadne. Równocześnie informujemy, że w przypadku braku reakcji w sposób określony w art. 35-37 Kpa bezzwłocznie skierujemy skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność organu organizacji społecznej.

Załączniki: dowody j. w.

Roman Kwiatkowski

Prezes Zarządu Głównego
Stowarzyszenia Romów w Polsce