OŚWIADCZENIE DLA MEDIÓW

Po obchodach 82. rocznicy likwidacji tzw. „Zigeunerlager” w byłym niemieckim nazistowskim obozie koncentracyjnym i zagłady Auschwitz II–Birkenau

Obchody 82. rocznicy likwidacji tzw. „Zigeunerlager” były wyrazem wspólnej pamięci o romskich kobietach, mężczyznach oraz dzieciach zamordowanych podczas II wojny światowej wyłącznie z powodu swojego pochodzenia. Dziękujemy wszystkim uczestnikom za obecność i wspólne oddanie hołdu ofiarom.

Tegoroczne uroczystości miały wyjątkowy, międzynarodowy charakter.

Uczestniczyli w nich przedstawiciele władz państwowych, parlamentów, organizacji międzynarodowych, korpusu dyplomatycznego, środowisk naukowych oraz społeczności Romów i Sinti z wielu krajów Europy.

Szczególną rangę obchodom nadała obecność przewodniczącej Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy Petry Bayr, wicemarszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, wiceprzewodniczących parlamentów Węgier i Czech, przedstawiciela Ministerstwa Spraw Zagranicznych Księstwa Monako oraz reprezentantów wielu instytucji europejskich i międzynarodowych. Ich obecność była wyrazem solidarności z pamięcią o ofiarach oraz wspólnej odpowiedzialności za ochronę praw człowieka i prawdy historycznej.

Szczególne znaczenie miały również przesłania skierowane do uczestników uroczystości przez przewodniczącą Komisji Europejskiej Ursulę von der Leyen oraz przedstawicieli instytucji europejskich. Wybrzmiał w nich wspólny apel o pielęgnowanie pamięci, przeciwdziałanie rasizmowi, antycyganizmowi i wszelkim przejawom nienawiści oraz o konsekwentne wzmacnianie edukacji historycznej.

Wierzymy, że tak szerokie zaangażowanie europejskich instytucji stanie się impulsem do dalszej współpracy wszystkich środowisk odpowiedzialnych za upamiętnianie historii Romów i Sinti. Naszą wspólną odpowiedzialnością jest nie tylko zachowanie pamięci, ale również zapewnienie szerokiego dostępu do wiedzy o historii naszej mniejszości.

Dlatego z przekonaniem podkreślamy znaczenie stałej wystawy poświęconej Zagładzie Europejskich Romów, mieszczącej się w bloku 13 na terenie Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau. Wierzymy, że wszyscy odwiedzający, którzy pragną poznać historię romskich ofiar nazistowskiego terroru, powinni mieć możliwość swobodnego zapoznania się z tą ekspozycją. Jest to ważny element wspólnej odpowiedzialności za zachowanie pamięci historycznej oraz przekazywanie jej kolejnym pokoleniom.

Tegoroczne obchody pokazały, że pamięć o Zagładzie Romów i Sinti jest wspólnym zobowiązaniem całej Europy. Jesteśmy przekonani, że dzięki dialogowi, wzajemnemu szacunkowi i współpracy możliwe będzie dalsze wzmacnianie działań edukacyjnych i upamiętniających, które służą nie tylko naszej społeczności, ale wszystkim, którzy chcą poznawać historię i wyciągać z niej odpowiedzialne wnioski.

Organizatorem obchodów było Stowarzyszenie Romów w Polsce, we współpracy z Centralną Radą Niemieckich Sinti i Romów, Państwowym Muzeum Auschwitz-Birkenau oraz Centrum Historii i Kultury Romów w Oświęcimiu. Dziękujemy wszystkim partnerom, instytucjom i osobom, które przyczyniły się do przygotowania tegorocznych uroczystości oraz do godnego uczczenia pamięci ofiar.

Pamięć zobowiązuje. To od nas zależy, czy kolejne pokolenia będą znały historię Romów i Sinti oraz rozumiały, do czego prowadzą nienawiść, uprzedzenia i wykluczenie.

Roman Kwiatkowski

Prezes Stowarzyszenia Romów w Polsce